To ελεύθερο εμπόριο προχωρά χωρίς τις ΗΠΑ

To ελεύθερο εμπόριο προχωρά χωρίς τις ΗΠΑ

H οριστική εκδοχή της συμφωνίας TPP, στην οποία κατέληξαν σήμερα 11 οικονομίες του Ειρηνικού, μεταξύ των οποίων η Ιαπωνία, η Αυστραλία, Καναδάς και το Μεξικό αποτελεί ένα μεγάλο βήμα. Αποκαλύπτει τις προσδοκίες των οικονομιών της περιοχής να καλύψουν το κενό, που αφήνει η στροφή των ΗΠΑ στον προστατευτισμό και τον απομονωτισμό. Δυναμικά βήματα να καλύψει το αμερικανικό κενό έχει κάνει το τελευταίο διάστημα και η Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ είναι σαφές πως και η Κίνα επιχερεί να αναδειχθεί σε πρωταθλήτρια του ελεύθερου εμπορίου, παρά τα όποια εμπόδια συναντά. Οι εξελίξεις αυτές δυναμώνουν τις φωνές στο εσωτερικό των ΗΠΑ, που υποστηρίζουν ότι το δόγμα «Η Αμερική Πρώτα», που ακολουθεί πιστά η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, θα έχει τα αντίθετα από τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα για την ανάπτυξη και την απασχόληση.

 Η TPP

Στη νέα TPP συμμετέχουν 11 οικονομίες, με αθροιστικό μέγεθος 10 τρισ. δολαρίων, που καλύπτει το 13% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Όλες οι συμμετέχουσες χώρες έσπευσαν να επισημάνουν τα οφέλη για την ανάπτυξη, αλλά και τις θέσεις εργασίας, την ώρα που η κυβέρνηση Τραμπ αποφάσισε την απόσυρση της χώρας από τη συμφωνία, υποστηρίζοντας ότι θέτει σε κίνδυνο τις αμερικανικές θέσεις απασχόλησης.

Στους κόλπους του Κογκρέσου υπάρχουν αντιδράσεις για τη στάση Τραμπ και δη από το στρατόπεδο των Ρεπουμπλικάνων. Εικοσιπέντε Ρεπουμπλικάνοι Γερουσιαστές καλού με επιστολή τους τον Αμερικανό πρόεδρο να επεναξετάσει τη συμμετοχή των ΗΠΑ στην εμπορική συμφωνία του Ειρηνικού.

Σκέψεις για συμμετοχή στην TTP έχει κάνει, εν τω μεταξύ, και η Κίνα, αν και κάτι τέτοιο θεωρείται αρκετά δύσκολο. Δεν αποκλείεται όμως να ενταχθούν άλλες χώρες, όπως η Βρετανία. Αρκετοί πιστεύουν ότι στη μετά Brexit εποχή θα ήταν προτιμώτερο η χώρα να επιδιώξει μία συμφωνία με τις 11 οικονομίες, από το να αρχίσει διαπραγματεύσεις με την Ιαπωνία, την Αυστραλία και άλλες χώρες ξεχωριστά, σε διμερές επίπεδο.

Οι κινήσεις της Ευρωπαϊικής Ένωσης 

Η οριστικοποίηση της TTP έρχεται δύο μήνες μετά την υπογραφή της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ιαπωνία. Είναι η μεγαλύτερη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου στον πλανήτη, καθώς δημιουργεί την πιο εκτεταμένη ανοιχτή οικονομική ζώνη, καλύπτοντας περίπου 600 εκατομμύρια ανθρώπους και το 30% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Ανοίγει την αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης στα ιαπωνικά αυτοκίνητα και ηλεκτρονικά είδη και την ιαπωνική στα ευρωπαϊκά αγροτικά προϊόντα, μειώνοντας αισθητά ή και καταργώντας πλήρως τους δασμούς, αλλά και προωθώντας τη συνεργασία στο μέτωπο των προτύπων ασφαλείας και του ρυθμιστικού πλαισίου. Το ιαπωνικό- ευρωπαϊκό εμπόριο υπολογίζεται σε 125 δισ. ευρώ ετησίως.

Είχε προηγηθεί η συμφωνία των Ευρωπαίων με τον Καναδά, γνωστή ως CETA. H Ε.Ε. υποστηρίζει ότι η CETA θα καταργήσει το 99% των εμπορικών δασμών και θα συμβάλλει στην τόνωση των εμπορικών σχέσεων με τον Καναδά κατά 12 δισ. ευρώ ετησίως, συντελώντας στη δημιουργία πρόσθετων θέσεων εργασίας. Στον αντίποδα οι πολέμιοι της συμφωνίας τονίζουν πως παραχωρεί σημαντικά προνόμια στις μεγάλες εταιρείες, οι οποίες θα έχουν τη δυνατότητα να ανατρέπουν νομικές αποφάσεις των 28 κρατών – μελών της Ε.Ε, ενώ εκφράζουν ανησυχία και για χαλάρωση των προτύπων περιβαλλοντικής προστασίας και προστασίας των καταναλωτών. Οι προσδοκίες για τα οφέλη, όμως, φαίνεται πως υπερίσχυσαν των φόβων.

Στην τελική ευθεία βρίσκεται και η συμφωνία της ΕΕ με τις χώρες Mercosur: Αργεντινή, Βραζιλία, Ουρουγουάη, και Παραγουάη. H επικείμενη συμφωνία με τη Mercosur είναι τέσσερις φορές μεγαλύτερη από εκείνη με την Ιαπωνία σε όγκους εμπορίου. Αυτή τη στιγμή η Ένωση είναι ο κορυφαίος εμπορικός εταίρος της Mercosur, καλύπτοντας το 21% των συνολικών εμπορικών συναλλαγών του μπλοκ των τεσσάρων οικονομιών. Είναι επιπλέον ο μεγαλύτερος ξένος επενδυτής, καθώς ένα σε κάθε 20 ευρώ ξένων επενδύσεων των ευρωπαϊκών κρατών-μελών κατευθύνεται στην περιοχή.

naftemporiki.gr